Liệt dây thần kinh số 7 có chữa khỏi được không?

Đây là câu hỏi được rất nhiều người bệnh và gia đình quan tâm khi không may mắc phải tình trạng liệt mặt. Không ít người lo lắng liệu căn bệnh này có thể điều trị dứt điểm hay sẽ để lại di chứng vĩnh viễn. Bài viết dưới đây bệnh viện thẩm mỹ gangwhoo sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về khả năng hồi phục của liệt dây thần kinh số 7 lâu năm.

Liệt dây thần kinh số 7 lâu năm là gì?

Liệt dây thần kinh số 7 được xem là lâu năm hoặc mãn tính khi các triệu chứng kéo dài trên 1–2 năm (thậm chí từ 3 năm trở lên) mà không có sự cải thiện rõ rệt hoặc chỉ hồi phục một phần. Khác với các trường hợp mới khởi phát – vốn thường có tiên lượng tốt trong vài tuần đến vài tháng – liệt mặt lâu năm gây nhiều khó khăn hơn trong quá trình điều trị.

Nguyên nhân gây liệt dây thần kinh số 7 ngoại biên khá đa dạng, có thể kể đến như:

Nhiễm lạnh đột ngột: Nguyên nhân phổ biến nhất (liệt Bell), do dây thần kinh số 7 bị viêm và phù nề.

Nhiễm virus: Đặc biệt là virus Herpes simplex, hội chứng Ramsay Hunt hoặc một số virus khác.

Bệnh lý tai mũi họng: Viêm tai giữa cấp hoặc mãn tính có thể gây chèn ép dây thần kinh.

Bệnh lý mạch máu não: Tai biến mạch máu não chủ yếu gây liệt trung ương, nhưng trong một số trường hợp có thể ảnh hưởng đến nhánh ngoại biên.

Chấn thương: Tai nạn vùng đầu – mặt hoặc biến chứng sau phẫu thuật.

Khối u: U tuyến mang tai, u góc cầu tiểu não chèn ép dây thần kinh số 7.

Khi liệt dây thần kinh số 7 kéo dài, dây thần kinh có thể bị tổn thương nặng nề như thoái hóa sợi trục, mất lớp myelin hoặc hình thành mô sẹo. Điều này khiến khả năng phục hồi tự nhiên suy giảm rõ rệt và dễ xuất hiện các di chứng như co cứng cơ mặt, co giật, đồng vận (synkinesis), lệch mặt kéo dài.

Liệt dây thần kinh số 7 lâu năm có chữa khỏi được không?

Câu trả lời là CÓ THỂ CẢI THIỆN ĐÁNG KỂ và PHỤC HỒI CHỨC NĂNG, tuy nhiên việc hồi phục hoàn toàn 100% như ban đầu sẽ khó hơn so với giai đoạn cấp tính.

Ở những trường hợp lâu năm, mục tiêu chữa liệt dây thần kinh số 7 không chỉ tập trung vào phục hồi vận động cơ mặt mà còn nhằm:

Cải thiện khả năng ăn uống, nói chuyện, nhắm mắt

Tăng tính cân đối khuôn mặt

Giảm co cứng, đồng vận

Nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh

Theo thống kê y khoa, khoảng 70–80% người bị liệt dây thần kinh số 7 cấp tính có thể hồi phục hoàn toàn nếu được điều trị sớm và đúng cách. Ngược lại, với các trường hợp đã kéo dài nhiều năm mà không can thiệp hiệu quả, khả năng hồi phục hoàn toàn sẽ giảm đáng kể.

Việc điều trị liệt dây thần kinh số 7 lâu năm đòi hỏi:

Sự kiên trì của người bệnh

Phối hợp nhiều phương pháp (vật lý trị liệu, phục hồi chức năng, thuốc, can thiệp ngoại khoa khi cần thiết)

Theo dõi sát sao bởi bác sĩ chuyên khoa Thần kinh hoặc Phẫu thuật tạo hình

Quá trình cải thiện thường diễn ra chậm, có thể kéo dài từ vài tháng đến vài năm. Trong một số trường hợp nặng, phẫu thuật phục hồi dây thần kinh hoặc chỉnh hình cơ mặt có thể được chỉ định để cải thiện chức năng và thẩm mỹ.

Tóm lại, nếu người bệnh chủ động điều trị sớm, khả năng hồi phục sẽ cao hơn rất nhiều. Ngược lại, khi bệnh đã tồn tại trong thời gian dài mà không được can thiệp đúng cách, việc điều trị sẽ phức tạp hơn và khó đạt được kết quả tối ưu. Vì vậy, thăm khám và điều trị sớm tại cơ sở y tế uy tín là yếu tố then chốt giúp cải thiện tiên lượng bệnh.

Điều trị trước phẫu thuật cho bệnh nhân liệt mặt lâu năm

Trong quá trình điều trị liệt mặt, các phương pháp không phẫu thuật luôn được ưu tiên áp dụng trước nhằm hỗ trợ phục hồi chức năng cơ mặt và cải thiện chất lượng sống cho người bệnh. Trong đó, vật lý trị liệu đóng vai trò then chốt, giúp kích thích hoạt động của các nhóm cơ bị liệt, tăng cường lưu thông máu và hạn chế tình trạng teo cơ do bất động kéo dài.

Tùy theo nguyên nhân gây liệt mặt và mức độ tổn thương dây thần kinh, bác sĩ chuyên khoa sẽ xây dựng phác đồ vật lý trị liệu cá nhân hóa cho từng bệnh nhân. Các phương pháp thường được áp dụng bao gồm:

Tập vận động cơ mặt theo hướng dẫn chuyên môn

Sử dụng máy điện xung để kích thích dẫn truyền thần kinh

Châm cứu và tác động huyệt nhằm hỗ trợ phục hồi chức năng

Những biện pháp này không chỉ giúp cải thiện vận động cơ mặt mà còn tạo nền tảng quan trọng trước khi cân nhắc can thiệp phẫu thuật.

Điều trị phẫu thuật phục hồi liệt mặt

Khi các phương pháp điều trị bảo tồn không mang lại hiệu quả như mong muốn, phẫu thuật phục hồi liệt mặt sẽ được xem xét chỉ định. Hình thức và thời điểm phẫu thuật phụ thuộc vào giai đoạn tiến triển của bệnh:

Liệt mặt cấp tính (trong vòng 3 tuần đầu)

Đối với các trường hợp đứt dây thần kinh số VII do chấn thương (ví dụ như vết thương vùng tai), phẫu thuật sớm trong giai đoạn này là rất cần thiết. Nếu được can thiệp kịp thời, khả năng phục hồi vận động cơ mặt thường rất cao, giúp bệnh nhân lấy lại cử động tự nhiên gần như hoàn toàn.

Liệt mặt từ 3 tuần đến 3 tháng

Ở giai đoạn này, bác sĩ sẽ ưu tiên đánh giá đáp ứng của bệnh nhân với điều trị nội khoa kết hợp phục hồi chức năng. Nếu chức năng thần kinh cải thiện tốt, phẫu thuật có thể chưa cần thiết. Ngược lại, khi tiến triển hồi phục chậm hoặc không đạt yêu cầu, phẫu thuật sẽ được cân nhắc nhằm tối ưu kết quả điều trị.

Liệt mặt từ 3 tháng đến 2 năm

Đây là giai đoạn thường gặp ở các trường hợp liệt mặt lâu năm. Nếu đường dẫn truyền thần kinh và các khối cơ mặt vẫn còn khả năng hoạt động, bác sĩ có thể tiến hành nối ghép thần kinh, sử dụng nguồn thần kinh từ vị trí khác trong cơ thể để phục hồi dẫn truyền.

Trong trường hợp cơ mặt đã bị tổn thương nghiêm trọng hoặc thoái hóa, chuyển cơ là giải pháp bắt buộc. Các loại cơ thường được sử dụng gồm cơ đùi, cơ ngực hoặc cơ cẳng tay. Trong đó, cơ đùi thường được ưu tiên nhờ khả năng thích nghi tốt và mang lại hiệu quả cao trong việc tái tạo vận động cho vùng mặt.